Wilfredo Lam (1902-1982) – urodzony na Kubie
– miał afrykańskie i chińskie korzenie.
Przekonania polityczne i zaangażowanie w nowoczesne malarstwo kształtował w ogarniętej wojną Europie lat 30. XX w.
– miał afrykańskie i chińskie korzenie.
Przekonania polityczne i zaangażowanie w nowoczesne malarstwo kształtował w ogarniętej wojną Europie lat 30. XX w.
Clairvoyance, 1950, Oil on canvas | Jasnowidzenie, olej/płótno, 239×253 cm
Mieszkał w Hiszpanii (1923-1938), głównie w Madrycie. Był to okres nauki i poszukiwań dla malarza. Pomimo klasycznego wykształcenia, Stary Świat odegrał znaczącą rolę w jego rozwoju artystycznym, początkowo za sprawą Starych Mistrzów. W Muzeum Prado pociągały go osoby potępiające tyranię: Francisco Goya, Pieter Brueghel, Albrecht Dürer, Hieronim Bosch…
Taniec Abalochas dla Dhambali, boga jedności, 1970
Fata Morgana, 1941
Untitled | Bez tytułu, 1958
Grande Composition, 1949
En 1916, Wilfredo et une partie de la famille s'installent à La Havane tandis que son père, déjà très âgé, reste à la campagne. Wilfredo s'exerce au dessin et à la peinture dans les jardins botaniques de la ville. Il abandonne des études de droit pour suivre une formation artistique et devenir portraitiste.
Horizons chauds vers | Ciepłe horyzonty, ok. 1968
De 1918 à 1923, Lam est inscrit à l’Escuela Profesional de Peinture de San Alejandro. Il est l’élève des peintres Leopoldo Romanach et Armando G. Menocal. C'est à l'âge de 21 ans qu'il prend la nationalité cubaine, étant jusqu'alors chinois par sa filiation, expliquant par après qu'il s'est toujours senti avant tout cubain malgré son sang chinois.
La confidence | Pewność siebie, 1947
De 1924 à 1926, à Madrid, il rejoint la Real Academia de Bellas Artes de San Fernando. Les cours sont donnés par le directeur du Prado, portraitiste et professeur, qui ne jure que par la tradition, Fernando Alvarez de Sotomayor qui avait été le maître de Salvator Dali. À partir de 1925, à Madrid, pour échapper à l’enseignement réactionnaire de San Fernando, il fréquente l’Escuela Libre de Paisaje fondée par Julio Moisés, avec l’aide de peintres anticonformistes Benjamin Palencia, Francisco Bores, José Moreno Villa et Salvator Dali.
Madame Lumumba, 1938
Jeune Femme sur fond vert clair | Młoda kobieta na jasnozielonym tle, 1938, olej/płótno, 90×59 cm
Lam vit en Espagne de 1923 à 1938. Il demeure le plus souvent à Madrid, avec quelques séjours à Cuenca, León puis à Barcelone. C’est pour le peintre une longue période d’apprentissage et de recherches. Malgré un enseignement classique, l’Ancien Monde jouera bien le rôle de révélateur. D’abord par le biais des maîtres anciens. Au musée du Prado, il est attiré par tous ceux qui dénoncent les tyrannies: Francisco Goya, Pieter Brueghel, Albrech Dürer, Jérôme Bosch… Il se sent proche de ces artistes révoltés et contestataires.
Rzeźby
Alta mare
Yemaya, 1977
Wygnanie i powrót na Karaiby po 18 latach spędzonych za granicą skłoniły go do radykalnej reinterpretacji swojego projektu artystycznego, odwołując się do historii Afrokaraibów. Dla Lama, który miał afrykańsko-chińskie pochodzenie, tworzenie nowej, żywej wyobraźni było czymś więcej niż tylko sposobem na autorefleksję. Deklarował, że jego sztuka jest „aktem dekolonizacji”. Jego eksperymenty formalne, transformacyjne postaci i krajobrazy oraz zamiłowanie do poezji i współpracy pozwoliły mu zburzyć i przezwyciężyć struktury kolonialne, z którymi zetknął się w sztuce i w życiu.
Wiedziałem, że narażam się na ryzyko, że nie zostanę zrozumiany ani przez mężczyznę na ulicy, ani przez innych – powiedział Lam – ale prawdziwy obraz ma moc pobudzenia wyobraźni, nawet jeśli zajmuje to trochę czasu.
